За споредба, просечната нето-плата во јули 2026 година изнесувала 48.499 денари. Ако се земе стандардна 40-часовна работна недела, односно околу 173 часа месечно, еден час работа „вреди“ приближно 150 денари кај минималната и 280 денари кај просечната плата.
Станува збор за пресметковен модел кој служи за полесно да се прикаже тежината на секојдневните трошоци, а не за официјално утврдена часовна плата.
Речиси пет работни дена само за неделната храна
Според септемвриската минимална синдикална кошница, за храна и пијалаци на четиричлено семејство се потребни 25.259 денари месечно, односно околу 5.829 денари неделно.
За работник кој прима минимална плата тоа претставува 38,8 часа работа – речиси цела работна недела.
Со просечната плата, истиот износ се заработува за околу 20,8 часа.
Полн резервоар – речиси четири работни дена на минималец
Ако како пример земеме автомобил со резервоар од 45 литри и бензин по цена од 99 денари за литар, полнењето чини 4.455 денари.
Работник на минимална плата за тој износ треба да работи околу 29,6 часа, додека со просечна плата се потребни приближно 15,9 часа.
Примерна сметка за струја од 2.450 денари претставува околу 16,3 часа работа на минималец или 8,8 часа со просечна плата.
За домашен интернет и една мобилна линија, со вкупен трошок од 1.298 денари, потребни се околу 8,6 часа на минимална и 4,6 часа на просечна плата.
За киријата – повеќе од 100 часа работа
Најголема разлика се гледа кај домувањето.
Синдикалната кошница за септември изнесува 69.432 денари, а кога во моделот ќе се додаде изнајмен стан од 60 квадратни метри, се зголемува на 84.807 денари.
Разликата од 15.375 денари, која во оваа пресметка се користи како дополнителен трошок за кирија, претставува дури 102,3 часа работа на минимална плата – речиси 13 осумчасовни работни дена.
И со просечната плата за истиот износ се потребни околу 54,9 часа работа.
Важно е дека ова не значи дека секоја кирија во Македонија изнесува 15.375 денари, туку станува збор за износот употребен во моделот на синдикалната кошница.
И патики, вечера и образование се мерат во работни часови
Септемвриската ставка за образование од 7.192 денари претставува речиси 48 часа работа на минимална плата, односно шест работни дена. Со просечната плата, за истиот износ се потребни околу 26 часа.
Еден пар детски патики од 2.469 денари претставува 16,4 часа работа на минималец, а вечера за четворица од 1.400 денари – нешто повеќе од девет часа.
Една синдикална кошница = 462 часа работа на минималец
Највпечатлива е пресметката кога ќе се земе целиот износ потребен за основните месечни потреби.
Септемвриската минимална синдикална кошница од 69.432 денари е еквивалент на приближно 462 часа работа на минимална плата, доколку целиот износ треба да го обезбеди еден вработен.
Со просечната плата, за истиот износ би биле потребни околу 248 работни часа.
Пресметките покажуваат зошто самата висина на платата не ја дава целата слика за животниот стандард. Подеднакво важно е колкав дел од заработката – или од работното време – е потребен за покривање на основните животни трошоци.